تقابل جدی عرضه و تقاضا در بورس؛ 8 میلیون واحد حفظ می‌شود؟

به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم، معاملات بورس تهران در روز یکشنبه در حالی به پایان رسید که شاخص کل پس از نوسانی پرنوسان، بار دیگر به کانال 8 میلیون واحد بازگشت، اما نتوانست در برابر فشار عرضه‌ها مقاومت کند و با افت 0.36 درصدی در سطح 8 میلیون و 15 هزار واحد متوقف شد . این در حالی است که خروج پول سرمایه‌گذاران حقیقی برای چهارمین روز متوالی ادامه یافت و مجموع خروج پول در این بازه به حدود 15 همت رسید؛ رقمی که به وضوح از غلبه احتیاط بر فضای معاملاتی حکایت دارد.

نبرد روانی بر سر مرز 8 میلیون

نگاهی به دادوستدهای تالار شیشه‌ای نشان می‌دهد شاخص کل در دقایق ابتدایی معاملات یکشنبه تا سطح 7 میلیون و 994 هزار واحد عقب رانده شد و مرز روانی 8 میلیون واحد را از دست داد، اما در ادامه با افزایش تقاضا در بخش‌های مختلف بازار، تا محدوده 8 میلیون و 63 هزار واحد پیشروی کرد. با این حال، ورود مجدد فروشندگان بخش مهمی از این رشد را از بین برد و نماگر اصلی بازار سهام را از قله روزانه پایین کشید. شاخص هم‌وزن نیز با کاهش 0.14 درصدی در محدوده 2 میلیون و 233 هزار واحد ایستاد، در حالی که شاخص فرابورس برخلاف دو نماگر اصلی، رشد 0.13 درصدی را ثبت کرد.

این رفت‌ و برگشت در محدوده مرزی 8 میلیون واحد، نشانه‌ای از تقابل جدی میان تقاضای شکل‌گرفته در سطوح قیمتی پایین‌تر و فشار عرضه در محدوده‌های بالاتر است. در این میان آنچه اما تصویر را پیچیده‌تر می‌کند، تداوم خروج پول حقیقی در شرایطی است که ارزش معاملات خرد همچنان در سطح قابل‌توجه 47 همت قرار دارد. این ترکیب نشان می‌دهد حجم بالای دادوستدها لزوما به معنای تقویت تقاضای پایدار نیست و می‌تواند فقط بازتاب جابه‌جایی مالکیت و خروج تدریجی سرمایه‌گذاران حقیقی باشد.

صندوق‌های اهرمی؛ نقطه امید در میان احتیاط

در میان متغیرهای قابل‌توجه معاملات روز یکشنبه، عملکرد صندوق‌های اهرمی جایگاه ویژه‌ای داشت. تمامی این صندوق‌ها با رشد قیمتی همراه شدند و به‌جز یک مورد، سایر صندوق‌ها معاملات خود را در صف خرید به پایان رساندند. این عملکرد در شرایطی رقم خورد که کلیت بازار با افت شاخص و خروج پول مواجه بود و از تمرکز بخشی از تقاضا بر این ابزارهای معاملاتی حکایت دارد.

بر اساس برنامه اعلام‌شده، از 16 آبان دامنه نوسان صندوق‌های اهرمی به مثبت و منفی 6 درصد افزایش خواهد یافت و رکن بازارگردان نیز به این صندوق‌ها اضافه می‌شود. منفی بودن حباب قیمتی این صندوق‌ها نیز از عواملی است که توجه معامله‌گران را جلب کرده؛ چرا که برخی سرمایه‌گذاران امیدوارند با تغییر شرایط معاملاتی و افزایش نقش بازارگردان‌ها، فاصله میان قیمت معاملاتی و ارزش خالص دارایی‌ها کاهش یابد. با این حال، افزایش دامنه نوسان یا ورود به صف خرید به‌تنهایی به معنای تخلیه قطعی حباب منفی نیست و پایداری این روند مستلزم بررسی عملکرد صندوق‌ها در روزهای آینده است.

سایه سنگین ریسک سیاسی بر تصمیم‌گیری

در پس‌زمینه این تحولات تکنیکال، عامل مهم‌تری بر رفتار معامله‌گران سایه انداخته است. کارشناسان در تحلیل شرایط فعلی، ریسک‌های سیاسی را از عوامل اصلی نوسانات اخیر بورس می‌دانند و معتقدند رفت‌وبرگشت‌های بازار سهام بیش از آنکه به مسائل بنیادی مربوط باشد، از تحولات سیاسی و اتفاقات احتمالی آبان‌ماه تاثیر گرفته است.

در این زمینه، بخش مهمی از هیجان فروش و خروج پول از بازار سرمایه به نگرانی درباره تشدید تنش‌های سیاسی و نظامی بازمی‌گردد. با این حال، با وجود فشار فروش، بازار سهام فعلا قفل نشده و صف‌های فروش با سرعت جمع می‌شوند؛ که این موضوع نشانه‌ای است از اینکه تقاضا به‌طور کامل از بین نرفته است.

از منظر بنیادی نیز گزارش‌های ماهانه شرکت‌ها در مجموع فراتر از انتظارات بوده و حاشیه سود در بسیاری از موارد حفظ شده است. اما آنچه مانع از تقویت پایدار تقاضا در تالار شیشه‌ای می‌شود، ابهام در چشم‌انداز تحولات سیاسی است.

چشم‌انداز؛ انتظار برای روشن شدن تکلیف

در مجموع، آنگونه که این روزها از رفتار بازار سهام و تحلیل کارشناسان برمی‌آید، محدوده 8 میلیون واحد به یک سطح تعیین‌کننده تبدیل شده است. بر این اساس از دست رفتن پایدار این سطح می‌تواند فشار فروش را تشدید کند، اما حفظ آن به‌تنهایی نیز کافی نیست؛ آنچه می‌تواند مسیر کوتاه‌مدت بورس را روشن کند، کاهش ابهامات سیاسی و بازگشت جریان پول به سمت تقاضای پایدار است.