غرب در ماجرای تنگه هرمز در وضعیت آچمز تاریخی گرفتار شده

خبرگزاری تسنیم، در یک نگاه گذرا به صحنه وضعیت اقتصادی دنیا، شاهدیم که چین در حال افزایش ذخایر طلای خود است؛ بنا بر آمار رسمی اداره دولتی ارز خارجی چین، موجودی طلای این کشور در پایان سپتامبر 2026 به 77٫47 میلیون اونس - حدود 23 تن بیشتر از ماه قبل خود - رسیده است. همزمان، بر اساس تازه‌ترین آمار وزارت خزانه‌داری آمریکا، موجودی اوراق خزانه‌داری ایالات متحده منتسب به چین در پایان اوت 2026 به 590٫7 میلیارد دلار کاهش یافته است. رقمی که در اوت سال قبل 699٫7 میلیارد دلار بود و طی یک سال، 15٫6 درصد، کاهش یافته است.

از سوی دیگر، فشار گرانی در بخش‌هایی از اروپا به اعتراضات خیابانی انجامیده است. در فرانسه، بنا بر گزارش رویترز و بر اساس برآوردهای اتحادیه کارگری، 800 هزار نفر در تظاهرات 17 اکتبر 2026 شرکت کردند. در آمریکا نیز طبق آمار اداره اطلاعات انرژی، متوسط قیمت بنزین معمولی در 19 اکتبر به 4٫28 دلار در هر گالن رسید. موضوعی که مشخصاً تمام بازار آمریکا را تحت تأثیر خود قرار داده است. همچنین، آژانس بین‌المللی انرژی در گزارش ماه اکتبر اعلام کرد موجودی نفت کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی در سپتامبر، 37 میلیون بشکه کاهش یافته است.

به این ترتیب، غرب تأثیرات ملموس مسدود شدن تنگه هرمز را بیش از پیش احساس می‌کند و برخلاف ادعای کسانی که طعنه می‌زدند «در تنگه اتفاقی نمی‌افتد و مسیر باز است» یا فضاسازی‌های روانی ترامپ که ادعا می‌کرد حتی بیشتر از دوران پیش از انسداد در حال عبور دادن نفت هستند، واقعیت میدانی، چیز دیگری است. در این میان، نباید فریب تحلیل‌های «کاپیتول‌هیل‌محور» را خورد؛ تحولات داخلی و انتخابات در آمریکا و اسرائیل، تنها بخشی از متغیرهای تعیین‌کننده هستند و گره زدن سیاست‌های کلان صرفاً به انتخابات آمریکا خطای محاسباتی است.

بازدارندگی و محدودیت انتخاب‌های غرب

از حدود دو هفته پیش و زمانی که شرکت ملی نفت ابوظبی (اَدنوک) انتقال نفت ایران را در میان کاروان‌هایی که خود ایران عبور آن‌ها را مجاز اعلام کرده بود متوقف کرد، هدف قرار دادن گاه‌وبیگاه نفت‌کش‌ها و کشتی‌های باری دشمن کلید خورده است. شرایط این‌گونه نیست که صادرات ما به صفر برسد اما آن‌ها بتوانند به راحتی نفت خود را صادر کنند؛ بلکه ما عملاً مانع عبور محموله‌هایشان می‌شویم. با این حال، افزایش قیمت نفت پس از ضربه به کاروان‌های ادنوک، مسئله اصلی نیست. آنچه آمریکا و اسرائیل را دست‌به‌عصا نگه داشته و وادار به بازتنظیم نقشه‌های شومشان می‌کند، شلیک‌های موشکی پیاپی طی این دو هفته است.

تصور اینکه این شلیک‌ها صرفاً یک مانور نظامی است، خطاست. شلیک همزمان ده‌ها موشک، سیگنالی روشن به دشمن ارسال می‌کند که ما هم توانایی و هم ذخایر تسلیحاتی بالایی داریم. مهم‌تر از آن، دشمن می‌داند که این شلیک‌ها با ارزیابی و تست‌ سامانه‌های جدید همراه است؛ موضوعی که ما را برای آن‌ها به شدت ترسناک و غیرقابل پیش‌بینی می‌کند و می‌دانند هر اقدام متقابلی، با واکنش بدتری روبه‌رو خواهد شد.

در جبهه‌ای دیگر، یمن ماموریت خود را به خوبی پیش می‌برد و مستقیماً زیرساخت‌های تهاجمی آمریکا در عربستان و همچنین زیرساخت‌های انرژی این کشور را هدف قرار می‌دهد. این اقدامات هشداری جدی به غرب است که ما نه تنها آماده‌ایم، بلکه در حال پیشروی هستیم. پیام ما این است: یا بدون هزینه بیشتر عقب‌نشینی کنید و «ایرانِ قوی‌تر» را بپذیرید، یا منتظر اقدامات بعدی ما باشید.

اگر بخواهیم وضعیت واقعی میدان را منصفانه ارزیابی کنیم، ادعای دشمن مبنی بر انسداد کامل مسیرهای هوایی، زمینی و دریایی ما دقیق نیست. هرچند هزینه‌های واردات مواد اولیه و صادرات ارزآور ما بالا رفته، اما رفت‌وآمدها همچنان در جریان است. تمام ضربه دشمن به ما همین فشارهای اقتصادی است، در حالی که ضربه ما به آن‌ها، هدف قرار دادن عملی پایگاه‌ها تا مرز اسرائیل و تخریب زیرساخت‌های انرژی آن‌هاست.

اکنون دشمن باید تصمیم بگیرد؛ یا شرایط جدید را بپذیرد، یا آماده پرداخت هزینه‌های سنگین‌تر باشد. اگرچه در این تقابل ممکن است ما نیز شهدایی تقدیم کنیم و بخشی از زیرساخت‌هایمان آسیب ببیند، اما هدفی که امروز در امارات، کویت و سعودی دنبال می‌کنیم، در گام بعدی مستقیماً به سمت زیرساخت‌های انرژی و پایگاه‌های تسلیحاتی رژیم صهیونیستی معطوف خواهد شد؛ که البته این بدان معنا نیست که کشورک‌های همدست منطقه‌ای در این مسیر گوشمالی نخواهند شد. دشمن به خوبی می‌داند که چه توانمندی‌هایی داریم و چه کارهایی از ما برمی‌آید. هدف قرار دادن پایگاه لجستیکی «موفق السلطی» در اردن، ضربه به پایگاه «شاهزاده حسن» در نزدیکی مرز اسرائیل، و حمله به کمپ «تیتین» که بخشی از آن در اراضی اشغالی است، صرفاً مثال‌ها و هشدارهایی است تا برای دشمن کاملاً روشن شود که موشک بعدی می‌تواند در عمق اسرائیل فرود بیاید.

از تحمیل هزینه تا دستاورد راهبردی

در مواجهه با محدودیت گزینه‌های نظامی، یکی از سناریوهای قابل پیش‌بینی دشمن برای خروج از این بن‌بست، تلاش برای انتقال فشار از میدان تقابل خارجی به عرصه امنیت داخلی ایران است؛ سناریویی یادآور دهه 60 با اتکا به اقدامات کور تروریستی و سوءاستفاده از تنگناهای معیشتی برای کشاندن التهاب به خیابان‌ها. با این حال، تحلیل منطقِ این تقابل نشان می‌دهد که از کف خیابان‌های ایران، دستاوردی نصیب دشمن نخواهد شد. هرچند این قبیل اقدامات ایذایی ممکن است به ایجاد اختلالات مقطعی بینجامد، اما به دلیل ریشه‌دار بودن ساختار مقاومت، این تحرکات فاقد وزن لازم برای تغییر معادلات کلان قدرت هستند. البته خنثی‌سازی کامل این سناریو، در کنار اقتدار امنیتی، مستلزم حفظ اعتماد عمومی و اهتمام جدی برای کاهش فشارهای معیشتی است تا ظرفیت تاب‌آوری داخلی در برابر این فشارها همواره حفظ شود.

از سوی دیگر، اگر ماشین جنگی غرب در مقطع کنونی تن به پذیرش شرایط ندهد، تداوم این مسیر به معنای انباشت هزینه‌هایی است که در آینده ناگزیر به پرداخت آن خواهد بود. چشم‌انداز این مطالبه‌گری، یادآور روندی است که در پرداخت‌ غرامت توسط آلمان پس از جنگ جهانی تجربه شد؛ به این معنا که تثبیت قدرت ایران، می‌تواند در نهایت کشورهای میزبان پایگاه‌های متخاصم را به جبران هزینه‌های تحمیل‌شده وادار سازد.

در این مختصات که با وام‌گیری از بیان یکی از اساتید فرهیخته، به‌درستی باید آن را یک «آچمز تاریخی» نامید، ایران متوقف نشده و در حال نقش‌آفرینی هوشمندانه در «منطقه خاکستری» است. در کنار تداوم پرقدرت عملیات‌ها از محور یمن، گزارش‌های داخلی صهیونیست‌ها از تشدید عملیات‌های شناسایی حزب‌الله نیز صرفاً یک اقدام اطلاعاتی روتین نیست؛ بلکه مخابره‌کننده آمادگی جبهه شمال برای وارد آوردن ضربه‌ای تعیین‌کننده به رژیم صهیونیستی است. این آرایش ترکیبی نشان می‌دهد که دستاورد راهبردی ایران، بر پایه تحمیل مدام هزینه در جبهه‌های مختلف بنا شده است؛ روندی که تا زمان تغییر رفتار دشمن و تأمین منافع بادوام کشور متوقف نخواهد شد.

* محمدصادق احمدی