فرمول حجم مبنای بورس تغییر کرد/ ضریب صف وارد شد

محمدصادق غزنوی با تشریح نتایج بررسی عملکرد حجم مبنای پویا در بازار پایه اظهار کرد: بررسی ۳۶ هزار و ۶۹۷ مشاهده «نماد ـ روز» نشان می‌دهد روش پویا، که از مهرماه ۱۴۰۴ به کار گرفته شده، در مقایسه با روش ثابت، با کاهش قابل‌توجه حجم مبنا و افزایش نرخ پرشدگی آن همراه بوده است.

معاون عملیات بازار فرابورس ایران افزود: در این بررسی، میانه حجم مبنا از چهار میلیون سهم در روش ثابت به یک سهم در روش پویا و میانگین آن از حدود ۷ ٫ ۳ میلیون سهم به حدود ۱ ٫ ۷۳ میلیون سهم کاهش یافته است. نرخ پرشدگی حجم مبنا نیز از ۳۵ درصد به ۸۸ درصد رسیده و در ضعیف‌ترین دهک از نظر پرشدگی، از ۶ درصد به ۷۳ درصد افزایش یافته است.

غزنوی در توضیح شاخص «قفل‌شدگی» گفت: در این بررسی، قفل‌شدگی به وضعیتی اطلاق می‌شود که نماد، هم‌زمان با پرنشدن حجم مبنا، در صف خرید یا فروش باقی بماند. تعداد این موارد در روش ثابت، ۶ هزار و ۳۰۹ مورد و در روش پویا، ۸۴۸ مورد بوده است؛ به این ترتیب، سهم قفل‌شدگی از کل مشاهدات، از حدود ۱۷ ٫ ۲ درصد در روش ثابت به ۲ ٫ ۳ درصد در روش پویا کاهش یافته است.

معاون عملیات بازار فرابورس ایران درباره ضرورت اصلاح فرمول با وجود این بهبود‌ها توضیح داد: بررسی جداگانه نماد‌های نقدشونده و کمتر نقدشونده نشان می‌دهد نرخ پرشدگی حجم مبنا در ضعیف‌ترین دهک این دو گروه، به‌ترتیب ۸۶ و ۶۵ درصد است. این تفاوت، زمینه بررسی اصلاح فرمول با تمرکز بر نماد‌های کمتر نقدشونده و افزودن ضریب صف را فراهم کرد.

وی با بیان اینکه ضریب صف از تقسیم میانگین روزانه حجم معاملات طی هفته بر میانگین روزانه حجم صف به دست می‌آید و مقدار آن با کف ۰ ٫ ۵ و سقف یک تعیین می‌شود، افزود: در نتیجه، هنگامی که حجم معاملات در مقایسه با حجم صف خرید یا فروش پایین باشد، اعمال این ضریب می‌تواند حجم مبنای محاسبه‌شده را حداکثر به نصف کاهش دهد.

غزنوی در پایان تأکید کرد: هدف از این اصلاح، متناسب‌ترکردن حجم مبنا با شرایط معاملاتی نمادهاست تا در روز‌هایی که صف خرید یا فروش با حجم پایین معاملات همراه می‌شود، امکان پرشدن حجم مبنا تسهیل شود.

منبع: تسنیم