بنگاه‌های کوچک به صنایع بزرگ وصل می‌شوند؟ | رونمایی از سامانه نظام مبادلات پیمانکاری فرعی ایران

همایش رونمایی از نظام مبادلات پیمانکاری فرعی ISPX در محل اتاق ایران و با حضور محمدرضا بهرامن، پیام باقری و حسین پیرموذن نواب رئیس، ابوالفضل روغنی گلپایگانی دبیرکل اتاق ایران و رئیس سازمان صنایع کوچک و شهرک‌های صنعتی ایران برگزار شد.

در خلال این نشست، تفاهم‌نامه همکاری در راستای همکاری دوجانبه توسعه احیای معادن و صنایع معدنی کوچک مقیاس، تفاهم‌نامه همکاری چهارجانبه در راستای تقویت زنجیره ارزش فولاد و توسعه منطقه خاف و سنگان و تفاهم‌نامه طراحی و اجرای برنامه هوشمندسازی شهرک‌ها و نواحی صنعتی و توسعه الگوی شهرک‌های صنعتی نسل جدید به امضا رسید.

اتصال بنگاه‌ها به بازار‌های ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی

در این نشست پیام باقری نایب رئیس اتاق ایران و رئیس شورای راهبری ISPX با تاکید بر لزوم اتصال بنگاه‌های اقتصادی به بازار‌های منطقه‌ای و بین‌المللی گفت: در اقتصاد امروز، قدرت از اتکا به منابع طبیعی به سمت ایجاد شبکه‌های اقتصادی و قرار گرفتن در زنجیره‌های ارزش و تأمین بین‌المللی حرکت کرده است.

در این میان، بنگاه‌های کوچک و متوسط بخش مهمی از تولید و اشتغال را بر عهده دارند؛ اما مشکل اصلی آنها صرفاً ظرفیت یا تعداد نیروی انسانی نیست؛ بلکه ضعف ارتباط میان عرضه و تقاضاست.

از یک سو صنایع بزرگ و پروژه‌های ملی به دنبال شناسایی تأمین‌کنندگان توانمند هستند و از سوی دیگر بنگاه‌های کوچک و متوسط ظرفیت ارائه محصول و خدمات دارند؛ اما نبود سازوکار مناسب برای همرسانی این دو بخش باعث می‌شود بخشی از این ظرفیت‌ها بالفعل نشود.

بنابراین، ایجاد شبکه میان بنگاه‌ها و اتصال آنها به زنجیره‌های ارزش و تأمین، یکی از الزامات توسعه صنعتی پایدار است.

او ادامه داد: نظام مبادلات پیمانکاری فرعی یا ISPX نیز صرفاً یک سامانه ثبت اطلاعات بنگاه‌ها نیست، بلکه می‌تواند زیرساختی برای اتصال عرضه و تقاضا، شناسایی توانمندی‌ها و توسعه فعالیت بنگاه‌ها در بازار‌های ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی باشد.

تجربه کشور‌های مختلف نشان می‌دهد نظام‌های مشابه طی بیش از دو دهه در بیش از ۶۰ کشور ایجاد شده‌اند و ترکیه یکی از نمونه‌های این تجربه است که طی سه دهه با شناسایی تقاضا و تأمین‌کنندگان و ایجاد فرصت‌های همکاری، این نظام را توسعه داده و حدود ۳۸۰۰ بنگاه در آن ثبت شده‌اند.

در ایران نیز همکاری اتاق ایران و سازمان صنایع کوچک و شهرک‌های صنعتی و طراحی این سامانه می‌تواند آغاز مسیری برای ایجاد ارتباط مؤثرتر میان بنگاه‌های کوچک و متوسط و بخش تقاضا باشد.

تکمیل ظرفیت بنگاه‌ها از طریق هم‌افزایی و شبکه‌سازی

ابوالفضل روغنی گلپایگانی دبیرکل اتاق ایران نیز گفت: فرآیند توسعه بنگاه‌های کوچک و متوسط و همچنین ایجاد شبکه میان این بنگاه‌ها از سال ۱۳۹۶ تاکنون ادامه داشته و امروز از سامانه‌ای رونمایی می‌کنیم که قرار است برای تحقق این هدف مورد استفاده قرار گیرد.

او یکی از حلقه‌های مفقوده و مشکلات موجود در این حوزه را نبود رابطه مؤثر میان بنگاه‌های کوچک و متوسط با بنگاه‌های بزرگ دانست و گفت: این ارتباط در حال حاضر بسیار ضعیف است و باید سازوکاری ایجاد کنیم که بتواند به تقویت این ارتباط کمک کند.

بنگاه‌های بزرگ می‌توانند به‌عنوان لوکوموتیو حرکت اقتصادی، نقش مهمی در توسعه بنگاه‌های کوچک و متوسط داشته باشند و از ظرفیت آنها نیز استفاده مناسبی صورت گیرد.

روغنی از کشور عمان به عنوان تجربه‌ای موفق در این زمینه یاد کرد و گفت: در کشور‌های دیگر نیز تجربه‌هایی در این زمینه وجود دارد.

یکی از نمونه‌های قابل اشاره، کشور عمان است که آثار اجرای چنین سیاست‌هایی در اقتصاد آن قابل مشاهده است.

عمان اکنون در این زمینه به کشوری پیشرو تبدیل شده و نتایج آن در اقتصاد این کشور دیده می‌شود.

امیدواریم امروز نیز با فراهم شدن چنین فرصتی، بتوانیم زمینه‌ای ایجاد کنیم که این بنگاه‌ها در کنار یکدیگر قرار بگیرند، ظرفیت‌های خود را تکمیل کنند و از طریق همکاری و هم‌افزایی، فعالیت‌های اقتصادی مؤثرتری داشته باشند.

ارتقای زنجیره عرضه و تقویت پیوند پایدار میان بنگاه‌های کوچک و صنایع بزرگ

طهمورث لاهوتی اشکوری رئیس هیأت‌مدیره سازمان صنایع کوچک و شهرک‌های صنعتی ایران گفت: سازمان صنایع کوچک در سال‌های اخیر مسیر مشخصی را برای تحول در نحوه مداخله و حمایت از بنگاه‌ها دنبال کرده است.

این رویکرد بر پایه اسناد بالادستی، راهبرد‌های وزارت صنعت، معدن و تجارت و همچنین نیاز‌های واقعی صنایع کوچک و متوسط کشور شکل گرفته است.

در ابتدای سال، راهبرد‌های ده‌گانه وزارت صنعت، معدن و تجارت از سوی وزیر ابلاغ شد که پنج محور راهبردی آن به‌طور مستقیم با مأموریت‌های سازمان صنایع کوچک و شهرک‌های صنعتی ایران مرتبط بود.

جهت‌گیری سازمان نیز بر عملیاتی‌کردن این محور‌ها در حوزه صنایع کوچک و متوسط متمرکز شده است.

لاهوتی ادامه داد: در سطح سازمان، بر مبنای محور‌های ابلاغی وزارت صمت، چند محور راهبردی را در دستور کار قرار داده‌ایم تا برنامه‌ها و مداخلات توسعه‌ای سازمان را عملیاتی و اجرایی کنیم.

تمرکز اصلی سازمان بر ارتقای زنجیره عرضه، تقویت پیوند پایدار میان بنگاه‌های کوچک و صنایع بزرگ و همچنین توسعه منطقه‌ای مبتنی بر مزیت‌های بومی است و این موضوع به‌طور ویژه دنبال می‌شود.

او افزود: یکی از محور‌های مورد توجه، توسعه مبتنی بر مزیت‌های بومی و صنایع معدنی است.

دلیل اصلی تمرکز بر صنایع معدنی، ظرفیت بالای این صنایع برای ایجاد ارزش افزوده و اشتغال در کشور است.

صنایع معدنی می‌توانند به‌عنوان یکی از پیشران‌های مهم حرکت به سمت توسعه پایدار، نقش قابل‌توجهی در اقتصاد کشور ایفا کنند.

وی گفت: هدف از ایجاد این سامانه، تقویت زنجیره ارزش و تمرکز بر مزیت‌های منطقه‌ای و ارائه خدمات به ذی‌نفعان صنعت و معدن از طریق شبکه‌سازی خواهد بود.

در ادامه خانم مصدق مشاور اتاق ایران در برنامه توسعه نظام مبادلات پیمانکاری فرعی ایران توضیحاتی در خصوص چگونگی عملکرد این نظام مبادلات ارائه کرد.

مصدق این برنامه را الهام گرفته و بومی‌سازی شده از برنامه مشابه در یونیدو دانست و گفت: رویکرد محصول‌محور و متمرکز بر ارزش افزوده این برنامه، جایگاه کسب‌وکار‌ها را مستحکم‌تر کرده و هماهنگی بین بخشی را بهبود می‌بخشد.

او افزود: در این سیستم نیاز‌های خریداران به‌طور مداوم به تامین‌کنندگان منتقل شده و رابطه‌ای مستمر بر اساس پیشنهادات طبقه‌بندی شده شکل می‌گیرد.

عباس حسینی مشاور وزیر صمت نیز این برنامه را نمود مناسبی از همکاری دولت و بخش خصوصی دانست و گفت: با اینکه شرایط جنگی است، از فناوری‌های روز غافل نشده‌ایم.

چرا که باور داریم مجهز شدن به این فناوری‌ها کلید توسعه اقتصادی است.

نظام مبادلات پیمانکاری فرعی ISPX نمایانگر عزم به استفاده از چنین فناوری‌هایی است.

منبع: اتاق ایران