عباس آرگون/ عضو هیئت رئیسه اتاق بازرگانی تهران

ایجاد صندوق درآمد ثابت ارزی را می‌توان گامی در جهت تنوع‌بخشی به ابزارهای تأمین مالی کشور دانست؛ اقدامی که ظرفیت آن را دارد تا میان پس‌اندازهای ارزی مردم و نیاز بنگاه‌های اقتصادی به منابع ارزی، ارتباطی مؤثر برقرار کند. تحقق این ظرفیت، به طراحی دقیق سازوکار صندوق، شفافیت تعهدات و جلب اعتماد سرمایه‌گذاران وابسته است.

بخشی از دارندگان پس‌انداز، برای حفظ ارزش دارایی خود به نگهداری ارز روی می‌آورند. این منابع، در صورت نگهداری به شکل اسکناس، مستقیماً در خدمت تولید و سرمایه‌گذاری قرار نمی‌گیرند. صندوق درآمد ثابت ارزی می‌تواند با فراهم‌کردن امکان سرمایه‌گذاری و کسب بازده ارزی، زمینه ورود داوطلبانه این دارایی‌ها به چرخه تأمین مالی را فراهم کند. برای بنگاه‌ها نیز چنین ابزاری می‌تواند مسیر تازه‌ای برای تأمین منابع موردنیاز توسعه فعالیت‌های ارزآور ایجاد کند.

بااین‌حال، مهم‌ترین سرمایه این صندوق، اعتماد است. سرمایه‌گذار باید از ابتدا بداند چه ارزی می‌پردازد، اصل سرمایه و سود خود را با چه ارزی دریافت می‌کند، شرایط خروج چیست و در صورت تأخیر یا ناتوانی در ایفای تعهدات، چه پشتوانه‌ای برای استیفای حقوق او وجود دارد. هرگونه ابهام درباره تسویه ارزی یا امکان تبدیل آن به پرداخت ریالی، می‌تواند جذابیت این ابزار را کاهش دهد.

موضوع اساسی دیگر، محل مصرف منابع است. پایداری تعهدات ارزی مستلزم برخورداری دارایی‌های صندوق از پشتوانه درآمد ارزی قابل اتکاست. تأمین مالی بنگاه‌هایی که درآمد ریالی دارند، بدون پوشش مناسب ریسک ارز، می‌تواند در زمان افزایش نرخ ارز، توان بازپرداخت آنها را تضعیف کند. ازاین‌رو، ارزیابی کیفیت درآمدهای صادراتی، امکان وصول آنها و تناسب زمان دریافت منابع با سررسید تعهدات باید در کانون مدیریت صندوق قرار گیرد.