پنل «چالش‌های واردات و تولید داخلی دارو و واکسن‌های دامپزشکی» با حضور سیدمهدی میرسلیمی، رئیس انجمن واردکنندگان دارو، افزودنی و مواد بیولوژیک دام، محمدمهدی تقی‌زاده نمینی، عضو هیئت مدیره این انجمن، حجت‌الله ذبیحی، رئیس هیئت مدیره سندیکای تولیدکنندگان و صادرکنندگان داروهای دامپزشکی ایران  و عزت الله محمدپور، نایب رئیس این تشکل در حاشیه نمایشگاه دام و طیور برگزار شد و فعالان صنعت دارو و واکسن دامپزشکی در این رویداد تخصصی، چالش‌های تولید و تجارت این محصولات را تشریح و بر ضرورت توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان و حمایت از نوآوری تاکید کردند.

در آغاز، حمیدرضا توکلی، دبیر انجمن واردکنندگان دارو، افزودنی و مواد بیولوژیک دام که هدایت این پنل را بر عهده داشت، به تشریح مشکلات و چالش‌های پیش‌روی این صنعت پرداخت.

در ادامه، سیدمهدی میرسلیمی، رئیس انجمن واردکنندگان دارو، افزودنی و مواد بیولوژیک دام با اشاره به تعدد مراحل واردات دارو، واکسن و مواد اولیه مورد نیاز تولید داخل گفت: حدود ۱۳ تا ۱۴ مرحله برای این فرایند تعریف شده و با توجه به وضعیت موجود و شرایط جنگی، واردات این اقلام ممکن است حدود یک سال به طور بیانجامد.

میرسلیمی با اشاره به تضعیف اعتبار تامین‎کنندگان داخلی نزد فروشندگان خارجی گفت: در ماه‌های اخیر، واردکنندگان ملزم شده‌اند ابتدا کالا را وارد کرده و سپس برای دریافت ارز اقدام کنند، بنابراین باید هزینه خرید، حمل‌ونقل و ترخیص را بپردازند، بدون آنکه از زمان تامین ارز مطمئن باشند.

او به مشکلات ثبت سفارش نیز اشاره کرد و افزود: سامانه جامع تجارت نیز گاهی برای چند هفته از دسترس خارج می‌شود و این مسئله فرایند واردات را از ابتدا متوقف می‌سازد.

به گفته او، مجموع این موانع، از ناهماهنگی سامانه‌ها و تاخیر در صدور تاییدیه‌ها تا اولویت‌بندی و تامین ارز، زمان و ریسک واردات را افزایش داده است.

شرایط جنگی در فرایندهای اداری تعریف نشده است

عزت الله محمدپور، نایب رئیس سندیکای تولیدکنندگان و صادرکنندگان داروهای دامپزشکی ایران نیز مقررات و بخشنامه‌های متعدد و قوانین دست‌وپاگیر را یکی از مشکلات عمومی فعالان اقتصادی دانست و گفت: یکی از مشکلات اساسی این است که شرایط جنگی در فرایندهای اجرایی دستگاه‌ها لحاظ نشده است.

محمدپور با تاکید بر نقش صنعت دارو و واکسن دامپزشکی در امنیت غذایی کشور گفت: صنعت دام و طیور یکی از پایه‌های اصلی امنیت غذایی و بهداشتی جامعه است و دارو و واکسن نیز بخش ضروری این زنجیره محسوب می‌شوند. اگرچه ممکن است، سهم دارو و واکسن در قیمت تمام‌شده محصول دامدار،حدود دو تا سه درصد باشد، اما عدم تامین آن، می‌تواند سلامت دام و امکان تولید را با مشکل مواجه کند. بنابراین، کمبود این اقلام بر عملکرد کل زنجیره تاثیر می‌گذارد.

وی با اشاره به پیامدهای تاخیر در تخصیص ارز افزود: فعالان این صنعت از سال گذشته، از جمله از خردادماه، برای مدتی طولانی ارز دریافت نکردند و تخصیص ارز  از حدود دو ماه پیش از سر گرفته شد. در این فاصله، قیمت‌های جهانی تغییر کرد و سفارش‌های قبلی ممکن است دیگر با قیمت‌های روز قابل تامین نباشند. در این شرایط، نظام مالیاتی نیز ممکن است تفاوت قیمت ایجادشده را نپذیرد و هزینه بیشتری به بنگاه تحمیل شود.

تغییر مسیر حمل کالا، هزینه واردات را چند برابر کرد

در ادامه، محمدمهدی تقی زاده نمینی، عضو هیئت مدیره انجمن واردکنندگان دارو، افزودنی و مواد بیولوژیک دام با اشاره به اینکه واردکنندگان در گذشته تلاش می‌کردند محموله‌های خود را از طریق دریا منتقل کنند و اکنون این مسیرها دچار اخلال شده گفت: فعالان اقتصادی باید در نظر بگیرند که یک محموله برای رسیدن به مقصد، چه مراحل و هزینه‌هایی را پشت سر می‌گذارد. این هزینه‌ها در نهایت بر قیمت تمام‌شده کالا و محصولی که به دست تولیدکننده نهایی می‌رسد، اثر می‌گذارد.

او سپس درباره محدودیت‌های فعلی تامین ارز اظهار داشت: در شرایط کنونی، واردکنندگان عمدتا از دو مسیر ارز حاصل از صادرات و ارز توافقی می‌توانند منابع مورد نیاز خود را تامین کنند که  فرایند توافقی در مواردی بیش از یک سال به طول می‌انجامد.

تقی‌زاده افزود: تاخیر در بازگشت منابع ریالی، محدودیت دسترسی به تسهیلات و الزام به تامین سریع ارز، فعالیت واردکنندگان را با فشار نقدینگی مواجه کرده است.

مزیت بازار ایران برای تقویت ظرفیت تولید داروی دامپزشکی

در ادامه، حجت‌الله ذبیحی، رئیس هیئت مدیره سندیکای تولیدکنندگان و صادرکنندگان داروهای دامپزشکی ایران نیز با نگاهی متفاوت به مشکلات صنعت، ضمن پذیرش موانع موجود، بر ضرورت توجه به ظرفیت‌ها و مزیت‌های تولید در ایران اشاره کرد و گفت: تجربه فعالیت در کشورهای دیگر نشان می‌دهد که تولید و کسب‌وکار در همه کشورها با مشکلاتی روبه‌روست.

ذبیحی تصریح کرد: تولیدکننده ایرانی ممکن است از مشکلات متعدد گلایه داشته باشد، اما در کشوری فعالیت می‌کند که بازار مصرف بزرگی دارد و امکان عرضه محصولات در مقیاس قابل‌توجهی فراهم است و اگر محدودیت‌های ناشی از تحریم وجود نداشت، صنعت داروی دامپزشکی می‌توانست چندین برابر وضعیت فعلی توسعه پیدا کند.

او با بیان اینکه «حدود ۲۵ شرکت دانش‌بنیان وارد چرخه صنعت داروی دامپزشکی شده‌اند» افزود: فشار تحریم‌ها موجب شده توجه به نوآوری، فناوری جدید، تولید داروهای بومی و خودکفایی افزایش پیدا کند.

ذبیحی با اشاره به آمارهای تولید و صادرات گفت: در سال جاری بیش از ۵۰۰ پروانه برای داروهای جدید صادر شده و بیش از ۱۱۰ قلم داروی جدید دانش‌بنیان در حوزه دامپزشکی و طیور تولید شده است.

او همچنین از صادرات بیش از ۴۰ میلیون دلار دارو در سال جاری خبر داد و گفت: صنعت با مسائل متعددی مواجه است و مشکلات مالیاتی نیز فشار قابل‌توجهی بر بنگاه‌ها وارد می‌کند، با این حال، امیدواریم با استفاده از ظرفیت‌های داخلی، ایده‌های جدید و توان فارغ‌التحصیلان دانشگاهی، فعالان این حوزه بتوانند از شرایط دشوار فعلی عبور کنند.