IMG_7398

علی عبدالمحمدی:  معاملات روز گذشته بورس تهران با بازگشت قدرتمند تقاضا و رشد دسته‌جمعی نماگرهای سهامی دنبال شد. شاخص کل بورس با افزایش 2.55درصدی، در آستانه ورود دوباره به کانال 7‌میلیون و 500هزار واحدی قرار گرفت و شاخص هموزن نیز با عبور مجدد از مرز 2‌میلیون واحد، همگام با نماگر اصلی بازار حرکت کرد. همزمان، شاخص کل فرابورس نیز بیش از 2درصد افزایش یافت. با وجود رشد قابل‌توجه قیمت سهام، ارزش معاملات خرد در سطوح پایین‌تری نسبت به روزهای پررونق بازار قرار داشت؛ موضوعی که بیش از آنکه از ضعف تقاضا حکایت داشته باشد، به کاهش عرضه سهام و شکل‌گیری صف‌های خرید بازمی‌گشت. در پایان معاملات نیز بخش عمده نمادها سبزپوش بودند و حجم قابل‌توجهی سفارش خرید بدون پاسخ باقی ماند.

 شاخص کل بورس تهران در معاملات روز دوشنبه با ثبت رشد 2.55درصدی به سطح 7‌میلیون و 459هزار واحد رسید. حرکت روز گذشته نماگر اصلی از چند جهت قابل‌توجه بود. نخست آنکه بازار پس از یک دوره طولانی بار دیگر شاهد رشد بیش از 2درصدی شاخص کل در مقیاس روزانه بود. شاخص کل پیش از این، طی 10روز معاملاتی متوالی نتوانسته بود چنین رشدی را تجربه کند. از سوی دیگر، رشد روز دوشنبه، دومین افزایش متوالی شاخص کل محسوب می‌شود و نشان می‌دهد جریان تقاضا پس از پشت سر گذاشتن دوره‌ای از فشار عرضه، بار دیگر قدرت بیشتری پیدا کرده است. فاصله شاخص کل با سقف 7‌میلیون و 557هزارواحدی ثبت‌شده در 25شهریور، اکنون به حدود 98هزار واحد رسیده است.

به این ترتیب، نماگر اصلی بازار بار دیگر در فاصله‌ای نه‌چندان زیاد از اوج تاریخی خود قرار گرفته و عملکرد روزهای آینده می‌تواند مشخص کند که آیا موج جدید تقاضا توان عبور از این سطح را خواهد داشت یا بازار در نزدیکی قله با افزایش عرضه مواجه خواهد شد.  در بخش دیگری از بازار نیز شاخص هموزن شرایط مشابهی را تجربه کرد. این نماگر با رشد 2.25درصدی مجددا به بالای مرز 2‌میلیون واحد بازگشت. اهمیت این حرکت از آن جهت است که شاخص هموزن نیز طی 14 روز معاملاتی پیش از روز دوشنبه موفق نشده بود رشد روزانه بیش از 2درصد را به ثبت برساند. بنابراین، افزایش بیش از 2درصدی این شاخص در کنار رشد قابل‌توجه شاخص کل، نشان‌دهنده گستردگی حرکت صعودی در میان نمادهای بازار است.

سبزپوشی 91درصدی نمادها

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های معاملات دوشنبه، فراگیری موج تقاضا در کلیت بازار بود. در پایان معاملات، حدود 91درصد از نمادهای معامله‌شده در محدوده مثبت قرار گرفتند و تنها 9درصد از نمادها با افت قیمت مواجه شدند. چنین نسبتی میان نمادهای مثبت و منفی نشان می‌دهد رشد نماگرها صرفا تحت‌تاثیر حرکت چند نماد بزرگ بازار شکل نگرفته و دامنه مشارکت در سمت تقاضا گسترده بوده است. در فرابورس نیز وضعیت مشابهی مشاهده شد و شاخص کل این بازار با رشد 2.24درصدی همراه شد. 

هم‌جهتی بورس و فرابورس در معاملات روز دوشنبه، تصویر یکپارچه‌تری از وضعیت بازار سهام ارائه می‌کند؛ به این معنا که افزایش تقاضا محدود به بخش خاصی از بازار نبوده و طیف گسترده‌تری از نمادها را در بر گرفته است. با این حال، نکته قابل‌توجه در جریان معاملات روز دوشنبه، سطح ارزش معاملات خرد بود. ارزش معاملات خرد سهام در حوالی 31هزار ‌میلیارد تومان قرار گرفت که در مقایسه با روزهایی که بازار شاهد ورود نقدینگی و گردش معاملاتی بسیار بالاتری بوده، رقم چندان بالایی محسوب نمی‌شود. در نگاه نخست، ممکن است این موضوع به‌عنوان نشانه‌ای از ضعف مشارکت معامله‌گران تفسیر شود، اما بررسی سمت عرضه تصویر متفاوتی را نشان می‌دهد.

11 همت تقاضای بی‌پاسخ

در معاملات روز دوشنبه، حدود 4هزار و 860‌میلیارد تومان پول توسط سرمایه‌گذاران حقیقی وارد گردونه معاملات سهام شد. بنابراین، همزمان با رشد نماگرهای سهامی، جریان ورود سرمایه حقیقی‌ها نیز مثبت بود. در کنار این موضوع، حدود 11هزار ‌میلیارد تومان سفارش خرید در پایان بازار بدون پاسخ باقی ماند. این اتفاق، سرنخ مهمی برای تفسیر ارزش معاملات روز گذشته ارائه می‌کند. پایین‌تر بودن ارزش معاملات خرد لزوما به معنای کمبود تقاضا نبود؛ بلکه کاهش عرضه در کلیت بازار یکی از عوامل اصلی محدود شدن حجم معاملات محسوب می‌شد. در شرایطی که قیمت بخش قابل‌توجهی از سهام افزایش پیدا کرده است، بخشی از مالکان سهام تمایل کمتری برای فروش در قیمت‌های جاری نشان داده‌اند. در نتیجه، بخشی از تقاضای موجود امکان تبدیل شدن به معامله قطعی را پیدا نکرده است. 

ترکیب رشد بیش از 2درصدی هر دو شاخص اصلی، ورود نزدیک به 4 هزار و 900‌میلیارد تومان سرمایه توسط حقیقی‌ها، سبزپوشی 91درصدی نمادها و باقی ماندن حدود 11همت سفارش خرید روی تابلو، نشان می‌دهد بازار در پایان معاملات با غلبه تقاضا بر عرضه مواجه بوده است. با این حال، تداوم این وضعیت به رفتار عرضه‌کنندگان در روزهای آتی وابسته خواهد بود. در صورتی که با نزدیک شدن شاخص کل به قله 7‌میلیون و 557هزارواحدی، مالکان سهام عرضه‌های خود را افزایش دهند، ارزش معاملات نیز می‌تواند رشد محسوسی را تجربه کند. در مقابل، اگر عدم تمایل به فروش در قیمت‌های جاری ادامه یابد، ممکن است بازار همچنان با مازاد تقاضا و سفارش‌های خرید بی‌پاسخ مواجه باشد. 

از این منظر، روزهای پیش ‌رو برای سنجش کیفیت موج صعودی اخیر اهمیت ویژه‌ای دارد؛ چراکه عبور از سقف شهریورماه، در کنار افزایش ارزش معاملات و تداوم ورود سرمایه حقیقی‌ها، می‌تواند تصویر متفاوتی از عمق تقاضای موجود در بازار ارائه کند. در شرایط فعلی، شاخص کل تنها حدود 98هزار واحد با قله تاریخی خود فاصله دارد و بازار بار دیگر در آستانه آزمون این سطح قرار گرفته است.