بازارهای دارایی در مهرماه ۱۴۰۵ در شرایطی قرار دارند که مسیر آنها بیش از هر زمان دیگری به نرخ ارز، تورم و تحولات سیاسی گره خورده است.
دلار در ماههای گذشته رشد قابلتوجهی داشته و همین موضوع، قیمت طلا، خودرو و سایر داراییها را نیز تحت تأثیر قرار داده است.
در سوی دیگر، بورس پس از رشد قابلتوجه ماههای اخیر با این پرسش روبهروست که آیا میتواند این روند را ادامه دهد یا بخشی از نقدینگی به بازارهای موازی بازمیگردد.
در بازار مسکن نیز کاهش قدرت خرید و افت قیمت دلاری، چشمانداز متفاوتی نسبت به سایر بازارها ایجاد کرده است. با این حال، تغییر شرایط سیاسی میتواند معادلات فعلی را تغییر دهد.
اقتصادنیوز در گفتوگو با ۵ کارشناس و تحلیلگر بازارهای مالی، سناریوهای مختلف پیشروی دلار، طلا، بورس، خودرو و مسکن را بررسی کرده است. در ادامه این گفتوگوها را بخوانید.
الیاسکردی: دلار تا پایان سال از ۳۰۰ هزار تومان عبور میکند
پیام الیاسکردی، تحلیلگر بازارهای مالی، با اشاره به شرایط اقتصادی و سیاسی کشور به اقتصادنیوز گفت: در کوتاهمدت به دلیل احتمال وقوع درگیری و تغییر سریع متغیرها، نمیتوان با قطعیت درباره مسیر بازارها صحبت کرد و بهتر است متغیرهای بلندمدت را در نظر گرفت. به گفته او، اقتصاد ایران با تورم ۹۰ درصدی و رشد نقدینگی ۵۴ درصدی مواجه است و این دو عامل میتوانند دلار را تا پایان سال به بالای ۳۰۰ هزار تومان برسانند.
الیاسکردی درباره بازار طلا نیز گفت: با دلار ۳۰۰ هزار تومانی و بسته به سطح اونس جهانی، قیمت هر گرم طلا میتواند به محدوده ۲۷ تا ۳۵ میلیون تومان برسد. او مهمترین متغیر اثرگذار بر بازار داراییها در نیمه دوم سال را نرخ ارز دانست و گفت در صورت تداوم فشارهای تورمی، رشد دلار میتواند افزایش قیمت را به سایر بازارها منتقل کند.
این تحلیلگر معتقد است: در صورت تداوم تنشهای سیاسی و نظامی، سرمایهها بیشتر به سمت داراییهای دلارمحور حرکت خواهند کرد. او همچنین گفت پس از حرکت صعودی طلا، بخشی از سرمایهها میتواند از این بازار خارج و به سمت ارز، مسکن و خودرو حرکت کند.
الیاسکردی درباره بورس نیز گفت: رشد دلار حوالهای میتواند بازار سهام را بالا بکشد؛ چراکه افزایش دلار آزاد، نرخ حوالهای را نیز افزایش میدهد. به گفته او، بخش قابلتوجهی از رشد شاخص بورس ناشی از رشد بازار ارز است و گروههایی مانند دارویی، سیمانی و غذایی که دخالت دولت در آنها کمتر است، میتوانند مورد توجه قرار گیرند.
او در مجموع بر ترکیب داراییها تأکید کرد و گفت: در صورت توافق بسیار خوب، دلار ممکن است تا پایان سال حدود ۲۳۰ هزار تومان بماند، اما حتی در سناریوهای مختلف انتظار ریزش شدید دلار را ندارد.
گلوانی: طلا در ماههای آینده سرآمد بازارها میشود
امیرمحمد گلوانی، پژوهشگر و کارشناس اقتصادی، به اقتصادنیوز معتقد است در ماههای پیشرو طلا و دلار میتوانند در صدر بازدهی بازارها قرار گیرند. به گفته او، بررسی ۱۵ سال پس از تحریمها نشان میدهد حدود ۸۰ درصد رشد نرخ دلار و به تبع آن طلا، معمولاً در فاصله شهریور تا بهمن رخ داده است.
گلوانی گفت بازار سهام در سه ماه اخیر از نظر شاخص کل نزدیک به ۱۰۰ درصد رشد کرده، اما از این پس احتمال ادامه رشد با شیب کمتر وجود دارد. او موتور اصلی بورس را نرخ دلار مرکز مبادله دانست و گفت این نرخ از ۷۰ هزار تومان به ۱۳۰ هزار تومان رسیده و اکنون بالای ۱۶۰ هزار تومان است. به گفته او، حفظ فاصله دلار آزاد و مرکز مبادله در محدوده ۲۵ تا ۳۰ درصد برای بورس مهم است و افزایش این شکاف به ۴۰، ۵۰ یا حتی ۶۰ درصد میتواند به بازار سهام آسیب بزند.
او درباره خودرو گفت رشد قیمت در بهار ۱۴۰۵ بسیار شدید بود، اما انتظار نمیرود این شتاب در ادامه سال تکرار شود؛ با این حال، افزایش نرخ ارز همچنان قیمت خودرو را بالا خواهد برد.
گلوانی درباره مسکن نیز گفت قیمت هر متر آپارتمان در تهران طی یک ماه از ۱۳۰۰ دلار به ۱۱۰۰ دلار کاهش یافته و احتمال دارد به زیر ۱۰۰۰ و حتی ۹۰۰ دلار برسد. او برای ماههای آینده بازده بالایی برای مسکن متصور نیست.
این کارشناس اقتصادی در هر سه سناریوی خوشبینانه، میانه و بدبینانه، طلا را بازار سرآمد دانست و گفت اونس جهانی میتواند با توجه به مسیر نرخ بهره آمریکا، به نزدیکی ۵۰۰۰ دلار برسد.
توکلیکاشی: بورس تا ۳۰ درصد رشد میکند
علیرضا توکلیکاشی، تحلیلگر اقتصادی، با اشاره به تشدید نااطمینانیهای سیاسی و اقتصادی به اقتصادنیوز گفت: دلار آینه تلاطمهای اقتصاد ایران است و افزایش نگرانیها درباره جنگ، بنزین و کسری بودجه دولت، فشار بر بازار ارز را بیشتر کرده است. به گفته او، عامل بنیادی رشد دلار در بلندمدت تورم و ریشه اصلی آن نیز کسری بودجه دولت است.
توکلیکاشی پیشبینی کرد: دلار در سال جاری میتواند در محدوده ۲۷۰ تا ۳۲۰ هزار تومان قرار گیرد؛ البته ادامه تنشهای سیاسی و نظامی میتواند فشار بیشتری بر بازار ارز وارد کند. او درباره طلا نیز گفت قیمت طلای ایران بیش از هر چیز از دلار اثر میگیرد و اونس جهانی در یکی دو سال آینده را در محدوده ۴ تا ۵ هزار دلار میبیند؛ اونس در یکی دو هفته اخیر نیز بین ۴۳۰۰ تا ۴۶۰۰ دلار نوسان داشته است.
او از کاهش میانگین تورم ماهانه از بیش از ۷ درصد به حدود ۳.۵ درصد در تیر و مرداد بهعنوان تنها خبر مثبت یاد کرد، اما تداوم این روند را به شهریور و مهر مشروط دانست.
این تحلیلگر گفت: اگر گشایش سیاسی و اقتصادی رخ دهد، جنگ پایان یابد و تحریمها برداشته شود، دلار حتی میتواند به ۱۰۰ هزار تومان برسد.
او درباره بورس پیشبینی کرد در نیمه دوم سال، در صورت عدم افت، رشد آن از سطوح فعلی حدود ۱۰ تا حداکثر ۳۰ درصد باشد.
او در بازار خودرو نیز رشد دلار، کاهش عرضه و کمبود قطعات را عوامل افزایش قیمت دانست و گفت احتمال توقف تولید برخی خودروسازان از آبان وجود دارد. با این حال، رکود عمیقتر میشود و تخفیف فروش خودرو به ۶ تا ۷ درصد رسیده است. او در نهایت دلار را در شرایط فعلی داراییای با بیشترین اطمینان از بازدهی و کمترین احتمال زیان توصیف کرد.
مولوی:بازارهای موازی در ۶۵ روز آینده بیش از تورم رشد میکنند
پیمان مولوی، اقتصاددان و تحلیلگر بازارهای مالی، با اشاره به شرایط بازارهای دارایی به اقتصادنیوز گفت: مهمترین متغیر برای ارزیابی وضعیت بازارها، نرخ بهره حقیقی است. به گفته او، نرخ بهره حقیقی در اقتصاد ایران به بیش از منفی ۳۰ درصد رسیده و در بالاترین سطوح منفی چند دهه اخیر قرار دارد.
مولوی معتقد است: وقتی نرخ بهره حقیقی تا این سطح منفی است و بانک مرکزی امکان یا توان استفاده مؤثر از ابزار نرخ بهره را ندارد، بازارهای موازی شامل دلار، طلا، مسکن و بورس میتوانند بیش از نرخ تورم رشد کنند. او پیشبینی کرد این روند در ۶۵ روز آینده نیز ادامه داشته باشد.
این تحلیلگر بازارهای مالی در سناریوی تداوم تنشهای نظامی گفت: بازارهای موازی، از طلا و دلار گرفته تا مسکن و بورس، میتوانند در یک سال آینده بیش از ۸۰ درصد رشد کنند؛ برآوردی که آن را بر مبنای تورم نقطهای فعلی مطرح کرد.
مولوی درباره بازار ارز نیز گفت: با وجود عبور دلار از ۲۲۰ هزار تومان، این نرخ هنوز به میانگین ۲۵۰ هزار تومان در پایان سال نرسیده است. او توضیح داد که این برآورد با فرض تورم ۸۰ درصدی مطرح شده است.
او درباره طلا تأکید کرد: که نمیتوان برای قیمت آن صرفاً یک عدد ریالی تعیین کرد، زیرا علاوه بر نرخ دلار، قیمت اونس جهانی نیز نقش تعیینکننده دارد و باید بهصورت جداگانه محاسبه شود.
مولوی در پاسخ به پرسش درباره زمان ورود به بازارها نیز گفت: در اقتصادهایی که نرخ بهره حقیقی منفی است، بازارهای موازی باید بهصورت روزانه یا هفتگی مورد توجه قرار گیرند.
سعدوندی: دلار خودرو را گرانتر میکند
علی سعدوندی، اقتصاددان، با اشاره به اثرگذاری شرایط سیاسی و جنگ بر بازارها به اقتصادنیوز گفت: تا زمانی که ابهام و بیثباتی ادامه داشته باشد، بازار طلا، سکه و ارز همچنان به این وضعیت واکنش نشان میدهند و سایر بازارها نیز متأثر میشوند.
به گفته او، در صورت تداوم درگیری، نقدینگی کمتر به سمت بورس و مسکن میرود و این بازارها هرچند ممکن است رشد کنند، از بازار ارز عقب میمانند.
سعدوندی تأکید کرد: بازارهای دارایی رقیب یکدیگرند و اگر بورس بتواند نقدینگی جذب کند، سرعت رشد طلا و بخشی از رشد بازار ارز کاهش مییابد. او گفت در صورت رسیدن به تفاهم و ایجاد ثبات، برخی بازارها ممکن است بهطور موقت ۱۰ تا ۱۵ درصد اصلاح کنند، اما تغییر پایدار نیازمند اصلاح سیاستهای ارزی، بانکی و پولی و برخورد جدی با تورم و انتظارات تورمی است.
این اقتصاددان درباره خودرو نیز گفت: افزایش نرخ دلار به رشد قیمت خودرو منجر میشود و به دلیل محدودیت عرضه، حتی ممکن است رشد خودرو از ارز بیشتر باشد. او راهحل این بازار را در سیاستگذاری و اصلاح رابطه میان قیمت خودرو و کالاهای مکمل آن دانست.
سعدوندی درباره بورس گفت: در صورت بازگشت ثبات، بورس میتواند مقصد مهم نقدینگی باشد و بسیاری از بخشهای آن همچنان ظرفیت رشد دارند؛ هرچند نمیتوان یک صنعت مشخص را برنده دانست. او همچنین بورس را از منظر دلاری ارزان توصیف کرد.
او درباره تشدید تحریمهای بانکی نیز گفت: تحریمها عملاً به سطح بالایی رسیدهاند و افزایش بیشتر آنها اثر اقتصادی محدودی دارد؛ به اعتقاد او، اثر روانی جنگ بر بازار بسیار مهمتر از تشدید تحریمهاست.
بخش سایتخوان، صرفا بازتابدهنده اخبار رسانههای رسمی کشور است.
خبرگزاری علت
نظر شما